سخنان نامفهومى كه خود را به تذكار و تكرار آنها مشغول ساخته‌اند ؛ و همچنين چيزهاى ديگرى از مقوله‌ى همين و هميات و لاطائلات چون خوابهاى بىپايه و صورتهاى رؤيائى كه با آب‌وتاب براى ديگران نقل مىكنند . اضغاث احلامى كه نه تعبير دارند و نه معنائى ؛ و نه تنها اين خوابها ، كه بسيارى از سخنان بيدارى اين گروه خود از قبيل همين خواب و خيالات است . اى عاقل دانا ! وقتى در قلب كسى اين صور بىمعنا و ديگر نقشهاى لاطائل بطورى نقش گيرد كه هرگز محو آنها ممكن نشود - نقشهائى از اعتقادات پوچ و خيالات فاسد و رؤياهاى شيطانى - ديگر كى و چه‌سان صور معقول و منقول در آن نقش تواند بست ؟ نفسى كه در اثر آراء فاسده منحرف شده است تا زمانى كه اين نقوش باطل از صفحه‌ى آن زدوده نشوند صور حقائق در آن منتقش نتواند شد . خامسا ، با داشتن اين همه موانع - كه محال است باوجود آنها علمى منكشف گردد - اگر هم فرض كنيم نفسهاى اينان تهذيب يابد و بدانسان كه در اول خلقت بوده پاك شود ، چگونه باوجود نادانى به جهتى كه از آن سوى به مطلوب راه توان يافت وصول به آن امكان پذيرد ؟ ! و ما روشن كرديم كه هر مطلوب قابل كسب را جهتى مخصوص و مقدماتى معين است كه جز بدانوسيله به آن مطلوب دست نتوان يافت ، حال يا از طريق حدس بسوى آن حركت كنيم - آنچنان‌كه انبياء و اولياء كنند - و يا از راه فكر - همانسان كه حكماء و علماء مىنمايند - . و كى تواند بازگشت به فطرت اصلى و پس از آن اشتغال به كسب علوم و تحصيل معارف در مدتى كم دست دهد ؟ و كجا عمر چنين افراد اين مهلت در اختيارشان مىنهد ؟ ! كسانى كه روزگارشان سپرى شده و عمرهاشان در سرگرمى با غير حق گذشته است ؟ ! : « و هركسى را امكانات آنچه براى آن خلق شده بدست است » ، « 5 » « و خداوند هركه را خواهد به راه راست هدايت كند » . « 6 »

--> ( 5 ) - اشاره به حديث نبوى است : كل ميسر لما خلق له . ( 6 ) - آيه كريمه « وَ اللَّهُ يَهْدِي مَنْ يَشاءُ إِلى صِراطٍ مُسْتَقِيمٍ » . [ سوره بقره 2 / 213 ]